అథ పఞ్చమోऽధ్యాయః

అర్జున ఉవాచ
సంన్యాసం కర్మణాం కృష్ణ పునర్యోగం చ శంససి|
యచ్ఛ్రేయ ఏతయోరేకం తన్మే బ్రూహి సునిశ్చితమ్|| 1 ||

శ్రీభగవానువాచ

సంన్యాసః కర్మయోగశ్చ నిఃశ్రేయసకరావుభౌ|
తయోస్తు కర్మసంన్యాసాత్కర్మయోగో విశిష్యతే|| 2 ||

జ్ఞేయః స నిత్యసంన్యాసీ యో న ద్వేష్టి న కాఙ్క్షతి|

నిర్ద్వన్ద్వో హి మహాబాహో సుఖం బన్ధాత్ప్రముచ్యతే|| 3 ||

సాఙ్ఖ్యయోగౌ పృథగ్బాలాః ప్రవదన్తి న పణ్డితాః|

ఏకమప్యాస్థితః సమ్యగుభయోర్విన్దతే ఫలమ్|| 4 ||

యత్సాఙ్ఖ్యైః ప్రాప్యతే స్థానం తద్యోగైరపి గమ్యతే|

ఏకం సాఙ్ఖ్యం చ యోగం చ యః పశ్యతి స పశ్యతి|| 5 ||

సంన్యాసస్తు మహాబాహో దుఃఖమాప్తుమయోగతః|

యోగయుక్తో మునిర్బ్రహ్మ నచిరేణాధిగచ్ఛతి|| 6 ||

యోగయుక్తో విశుద్ధాత్మా విజితాత్మా జితేన్ద్రియః|

సర్వభూతాత్మభూతాత్మా కుర్వన్నపి న లిప్యతే|| 7 ||

నైవ కిఞ్చిత్కరోమీతి యుక్తో మన్యేత తత్త్వవిత్|

పశ్యఞ్శృణ్వన్స్పృశఞ్జిఘ్రన్నశ్నన్గచ్ఛన్స్వపఞ్శ్వసన్|| 8 ||

ప్రలపన్విసృజన్గృహ్ణన్నున్మిషన్నిమిషన్నపి|

ఇన్ద్రియాణీన్ద్రియార్థేషు వర్తన్త ఇతి ధారయన్|| 9 ||

బ్రహ్మణ్యాధాయ కర్మాణి సఙ్గం త్యక్త్వా కరోతి యః|

లిప్యతే న స పాపేన పద్మపత్రమివామ్భసా|| 10 ||

కాయేన మనసా బుద్ధ్యా కేవలైరిన్ద్రియైరపి|

యోగినః కర్మ కుర్వన్తి సఙ్గం త్యక్త్వాత్మశుద్ధయే|| 11 ||

యుక్తః కర్మఫలం త్యక్త్వా శాన్తిమాప్నోతి నైష్ఠికీమ్|

అయుక్తః కామకారేణ ఫలే సక్తో నిబధ్యతే|| 12 ||

సర్వకర్మాణి మనసా సంన్యస్యాస్తే సుఖం వశీ|

నవద్వారే పురే దేహీ నైవ కుర్వన్న కారయన్|| 13 ||

న కర్తృత్వం న కర్మాణి లోకస్య సృజతి ప్రభుః|

న కర్మఫలసంయోగం స్వభావస్తు ప్రవర్తతే|| 14 ||

నాదత్తే కస్యచిత్పాపం న చైవ సుకృతం విభుః|

అజ్ఞానేనావృతం జ్ఞానం తేన ముహ్యన్తి జన్తవః|| 15 ||

జ్ఞానేన తు తదజ్ఞానం యేషాం నాశితమాత్మనః|

తేషామాదిత్యవజ్జ్ఞానం ప్రకాశయతి తత్పరమ్|| 16 ||

తద్బుద్ధయస్తదాత్మానస్తన్నిష్ఠాస్తత్పరాయణాః|

గచ్ఛన్త్యపునరావృత్తిం జ్ఞాననిర్ధూతకల్మషాః|| 17 ||

విద్యావినయసమ్పన్నే బ్రాహ్మణే గవి హస్తిని|

శుని చైవ శ్వపాకే చ పణ్డితాః సమదర్శినః|| 18 ||

ఇహైవ తైర్జితః సర్గో యేషాం సామ్యే స్థితం మనః|

నిర్దోషం హి సమం బ్రహ్మ తస్మాద్ బ్రహ్మణి తే స్థితాః|| 19 ||

న ప్రహృష్యేత్ప్రియం ప్రాప్య నోద్విజేత్ప్రాప్య చాప్రియమ్|

స్థిరబుద్ధిరసమ్మూఢో బ్రహ్మవిద్ బ్రహ్మణి స్థితః|| 20 ||

బాహ్యస్పర్శేష్వసక్తాత్మా విన్దత్యాత్మని యత్సుఖమ్|

స బ్రహ్మయోగయుక్తాత్మా సుఖమక్షయమశ్నుతే|| 21 ||

యే హి సంస్పర్శజా భోగా దుఃఖయోనయ ఏవ తే|

ఆద్యన్తవన్తః కౌన్తేయ న తేషు రమతే బుధః|| 22 ||

శక్నోతీహైవ యః సోఢుం ప్రాక్శరీరవిమోక్షణాత్|

కామక్రోధోద్భవం వేగం స యుక్తః స సుఖీ నరః|| 23 ||

యోऽన్తఃసుఖోऽన్తరారామస్తథాన్తర్జ్యోతిరేవ యః|

స యోగీ బ్రహ్మనిర్వాణం బ్రహ్మభూతోऽధిగచ్ఛతి|| 24 ||

లభన్తే బ్రహ్మనిర్వాణమృషయః క్షీణకల్మషాః|

ఛిన్నద్వైధా యతాత్మానః సర్వభూతహితే రతాః|| 25 ||

కామక్రోధవియుక్తానాం యతీనాం యతచేతసామ్|

అభితో బ్రహ్మనిర్వాణం వర్తతే విదితాత్మనామ్|| 26 ||

స్పర్శాన్కృత్వా బహిర్బాహ్యాంశ్చక్షుశ్చైవాన్తరే భ్రువోః|

ప్రాణాపానౌ సమౌ కృత్వా నాసాభ్యన్తరచారిణౌ|| 27 ||

యతేన్ద్రియమనోబుద్ధిర్మునిర్మోక్షపరాయణః|

విగతేచ్ఛాభయక్రోధో యః సదా ముక్త ఏవ సః|| 28 ||

భోక్తారం యజ్ఞతపసాం సర్వలోకమహేశ్వరమ్|

సుహృదం సర్వభూతానాం జ్ఞాత్వా మాం శాన్తిమృచ్ఛతి|| 29 ||

ఓం తత్సదితి శ్రీమద్భగవద్గీతాసూపనిషత్సు

బ్రహ్మవిద్యాయాం యోగశాస్త్రే శ్రీకృష్ణార్జునసంవాదే
కర్మసంన్యాసయోగో నామ పఞ్చమోऽధ్యాయః||